Ba gã cùng thuyền (chưa kể con chó) – Jerome K. Jerome

Tựa sách: Ba gã cùng thuyền (chưa kể con chó) – Three Men in a Boat (To Say Nothing of the Dog)

Tác giả: Jerome K. Jerome

Dịch giả: Petal Lê

NXB Văn học & Nhã Nam – 2010 (Xuất bản lần đầu ở Anh năm 1889)
1 trong 10 tác phẩm xuất sắc nhất mọi thời đại do NXB Penguin tổ chức bình chọn.
1 trong 10 tác phẩm hài hước nhất trong lịch sử theo Abebooks.

~oOo~

.

Tiêu dao giang hồ đúng chất Anh đây…

Nghe đồn là quyển này đang rất hot, người người đều đọc nên tôi cũng xin hân hoan được giới thiệu qua một chút về nó. Dĩ nhiên, lời đồn chỉ là yếu tố kích thích nho nhỏ mà thôi, còn lý do là tôi thật sự rất thích tác phẩm này. Chỉ định duy nhất dành cho các bạn là hạn chế ăn uống khi đọc sách vì có khả năng rất cao tất cả những thứ trong miệng sẽ bị phun ra ngoài mất.

Tôi chưa được đọc bản gốc của tác phẩm nên khó có thể mà so sánh chất lượng dịch thuật. Nhưng tôi cho rằng Petal Lê đã làm tốt công tác của mình. Bản dịch rõ ràng, dễ hiểu, và nhất là vẫn thấm đẫm chất hài hước cực kì.

Tạm thời bỏ qua yếu tố hài hước, được cho là đặc điểm nổi bật xuyên suốt nhất của tác phẩm, tôi xin được thú nhận sự choáng ngợp của mình trước ngòi bút miêu tả của Jerome. Chuyến du hành song nước “độc nhất vô nhị” dọc sông Thames của ba gã đàn ông cùng con chó đã đem ta đến với những nét đẹp rực rỡ nhất của nước Anh. Phong cảnh tuyệt vời với những dấu tích lịch sử, văn hóa ly kì, hấp dẫn đã được Jerome đem nhét vào tác phẩm với sự trau chuốt và đầu tư ngôn từ kĩ lưỡng. Nói riêng thôi về việc miêu tả phong cảnh, Jerome đã sử dụng nghệ thuật nhân hóa một cách tài tình bậc nhất. Không có gì của thiên nhiên mà ông không thể biến thành một thực thể sống động được. Ông thổi hồn cho chúng, đặt chúng vào hoàn cảnh xung quanh và tạo nên những xúc tác tự nhiên nhất, để mọi thứ đều trở nên sống động, gợi cảm nhất.

…Bóng đêm, trên ngai vàng ảm đạm của nó, gập đôi cánh đen bao phủ thế giới đang tối dần, và từ cung điện bóng ma được các ngôi sao xanh nhờ chiếu sáng của mình, Bóng đêm ngự trị trong tĩnh lặng…


…trong khi mặt trăng, cũng yêu dòng sông tha thiết, cúi xuống hôn nó bằng nụ hôn của tình chị em và quàng hờ vòng tay bạc quanh nó; và chúng tôi ngắm nhìn con sông, vẫn hát rì rào, vẫn thì thầm như thế…

Chỉ có thể dùng từ hoa mĩ và diễm lệ để nói về những áng văn miêu tả xuất sắc của tác giả, chưa bao giờ cảnh vật qua văn học lại hiển hiện dễ dàng và lung linh đến thế trong trí tưởng tượng của tôi.

Vâng, và nếu nói về sự hài hước của tác phẩm, thì Jerome là bậc thầy của việc viết nên những câu văn gây cười. Jerome K. Jerome là một nhà văn kiêm biên kịch, ông có nhiều tác phẩm, nhưng Ba gã cùng thuyền được xem là tác phẩm nổi tiếng nhất và được yêu thích nhất của ông. Đó chính là vì nó đem lại tiếng cười cho mọi độc giả. Ngay cả lý do ba gã đàn ông này bắt đầu chuyến du hành kì lạ của mình cũng thật là ngớ ngẩn rồi. Vì bọn họ cảm thấy mình có triệu chứng của tất tần tật mọi thứ việc trên đời, nên quyết định vứt hết tất cả để thư giãn một lần cho bõ sướng. Ngán ngẩm cái kết quả thê thảm từ những người đi biến, bọn họ chuyển sang đi dọc sông Thames. Nhưng chẳng ngờ được, chuyến đi dọc lòng sông ấy cũng mang theo bao khó khăn, vất vả và nhiều chuyện dở khóc dở cười.

Biệt tài của Jerome có lẽ là việc ông có thể nhìn ra những điểm hài hước trong những việc tầm thường nhất. Dựng lều này, bị say sóng này, ngay cả việc có thể hay không uống nước sông,… đều bị ông đem ra làm trò tiêu khiển. Giọng văn không ướt át mà phớt tỉnh Ăng-lê của ba gã trai cũng góp phần làm cho câu văn thêm tức cười. Có những câu nhận xét bâng quơ của họ lại làm tôi phải giật mình vì cứ không biết làm thế quái nào mà họ có thể nảy ra những ý tưởng như thế. Tỉ dụ như cái cách lạ lùng của J. đưa ra để chống say sóng, có lẽ hiệu quả nhưng hoàn toàn bất khả thi.

Một chi tiết nhỏ mà tôi cũng thích cách gã J. khó có thể mà giữ vững mình tập trung vào 1 đề tài nhất định. Gã cứ không ngừng đang nói về cái này thì nói đến cái kia rồi lại nói sang cái nọ rồi mới quay về cái này. Tuy có thể làm ta hơi đau đầu một chút, nhưng nếu quen dần sẽ thấy khá thú vị. Thêm nữa, sự chân thực cũng là một điểm nhấn của tác phẩm, như chính tác giả đã nhận xét. Câu chuyện diễn ra chân thực đơn giản, những sự việc, những con người đều là những gì đã xảy ra với tác giả trong đời thực.

Tuy nói rằng yếu tố hài hước được giữ xuyên suốt trong toàn bộ câu chuyệt, nhưng tác phẩm cũng không thiếu đi những suy tư chín chắn và thậm chí có hẳn một chương làm cho ta xúc động. Tác giả cũng không tiếc thêm vào những chi tiết lịch sử để ta có thêm hiểu biết về một nước Anh thời đại Victoria. Cuộc sống của những con người cách đây hơn 100 năm lại được hiển hiện lại trước mắt chúng ta qua những trang sách, còn gì thú vị hơn thế.

Hè đã về, nếu bạn không thể tung tẩy vui chơi thoải mái, thì đừng ngại ngấu nghiến cuốn sách này, ít ra ta cũng có thể khoác vai ba gã đàn ông này, cười vui đi thuyền dạo chơi dọc sông Thames trong tưởng tượng nhé!

Trinh Nguyễn

Reading Cafe tại facebook

Advertisements
    • Lynk
    • August 9th, 2010

    đọc rồi thì chỉ có nước chết cười với 3 anh chàng này (chưa kể con chó), và đặc biệt chắc chắn là hầu hết những người đọc cuốn sách này sẽ phát hiện ra là mình mắc bệnh gan cực kì trầm trọng :)) còn tại sao lại như vậy thì cứ đọc, sẽ biết được câu trả lời ;))

  1. No trackbacks yet.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: