Sonechka – Ludmila Ulitskaya

Tên sách: Sonechka

Tác giả: Ludmila Ulitskaya

Người dịch: Nguyễn Thị Kim Hiền

NXB Hội Nhà Văn & C.ty Nhã Nam – 2007

~oOo~

Sonechka kể về cuộc đời miên man và bao dung của một người phụ nữ trong bối cảnh trầm buồn của nước Nga thời Xô Viết. Nếu phải dùng những từ gọn ghẽ nhất để nói về quyển sách này, tôi e rằng mình sẽ chỉ dùng đúng những từ như thế: “miên man” và “bao dung”. Cuộc đời của nhân vật trải dài với một dòng chảy bình lặng khác thường, và tâm hồn của Sonechka cũng bao dung khác thường với chính số phận của cô. Một quyển sách hàm chứa nhiều hơn là số lượng từ và trang ít ỏi, cứ như thể một dòng sông ngầm chỉ để lộ ra mạch nước nơi cuối nguồn. Thế nhưng, đây vẫn là một quyển sách giàu có về ý nghĩa và chạm được đến những cảm xúc sâu xa.

Cuộc đời như tiểu thuyết. Đó là những gì hàm súc nhất mà chúng ta có thể thốt lên với số phận của Sonechka, một cô gái lớn lên với những cuốn sách văn chương. Cô yêu và thấu hiểu chúng, xem trọng sinh mệnh được hư cấu của những câu chuyện trong sách cũng ngang bằng với sinh mệnh của những người thân quanh mình. Cô ngồi cả ngày để đọc, và mơ những giấc mơ của tiểu thuyết trong khi ngủ. Cô gặp người mình sẽ lấy làm chồng trong một thư viện nơi cô làm thủ kho. Và rồi đến cuối đời, Sonechka lại đắm chìm trong những câu chuyện đẹp đẽ lạ lùng của văn chương Nga của một thời kỳ đầy say đắm. Thân thể nở nang một cách lạc nhịp cùng chiếc mũi quả lê, Sonechka trông có vẻ lặng lẽ và nội tâm vượt ra xa khỏi sự nhận  biết thông thường của những người bên cạnh cô. Và với tính cách ấy, cuộc đời của cô cũng đã diễn ra một cách vô cùng trầm vắng, với cùng một khởi đầu và kết thúc, khi Sonechka ngồi bên những quyển sách của cô với tình yêu giản dị mà lớn lao.

Tuy nhiên, giữa hai điểm đầu và cuối ấy là bao nhiêu biến động. Sonechka gặp Robert Victorovich, làm vợ ông với niềm hạnh phúc dung dị nhất của một người phụ nữ. Nhưng rồi, đời ấy mà, cứ kéo từ đâu ra chẳng biết những bất ngờ và biến động. Cô con gái Tania bắt đầu sa vào những cám dỗ nhục thể, và khao khát của cô bé đã kéo về gia đình nhỏ của họ một người lạ: một thiếu nữ xinh đẹp nhưng đầy tính toán – người rồi đây sẽ trở thành một nguồn cám dỗ cho Robert Victorovich. Nàng khơi gợi nơi ông những khát khao tuổi trẻ, cũng đồng thời khơi gợi lên sự đổ vỡ của gia đình của Sonechka.

Thế rồi ở đây, độc giả được chứng kiến sức mạnh đến lạ lùng của một người phụ nữ bình thường: Sonechka tha thứ. Tha thứ một cách vô cùng bao dung.

Chuyện Sonechka tha thứ đã khơi gợi lên trong tôi những cảm xúc diệu kỳ nhất: một nỗi niềm xúc động sâu thẳm về cuộc đời của một người phụ nữ. Dường như “phụ nữ” đã là một danh từ luôn đi kèm với hàng loạt tính từ bổ nghĩa không thay thế được: “cam chịu”, “vị tha”, “tần tảo”… Sonechka có cái gì đó thật đáng thương nơi cô, nhưng rồi cũng thật đáng quí trọng nơi cô. Là một người vợ, người mẹ, việc bao dung cho hết thảy những ai đang ở dưới mái nhà mình dường như đã trở thành một loại bổn phận. Nhưng trong sự chấp nhận và tha thứ của Sonechka có cả sự can đảm thầm lặng, một bản chất dung dị nhân văn mang sắc màu tổ ấm có thể khiến bất cứ độc giả nữ nào cảm thấy đồng cảm đến lạ thường.

Ludmila Ulitskaya có một lối viết sáng và đẹp. Cái đẹp trong từng trang viết của bà hiện lên như màu nắng rải đều trên những trang tiểu thuyết vào một bình minh thanh sạch. Yên ắng, có đôi chút hơi hám của bụi giấy lưu cũ, âm hưởng trầm buồn của thời cuộc, nhưng cũng rất tinh tế và giàu sức sống. Một giọng văn từng trải và ấm áp. Văn ở trong văn, Ulitskaya mượn những dòng văn kinh điển của nước Nga để làm hình ảnh kết thúc cho quyển sách, càng khiến sự ngân nga của Sonechka cứ trải dài mãi trong lòng người đọc. Những chiều sâu ngọt ngào, những lối đi dưới dàng cây tăm tối, những cơn lũ mùa xuân…*

.

Quỳnh Như

.

*Trích từ sách

  1. No trackbacks yet.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: