Archive for the ‘ Văn học nước ngoài ’ Category

Đồng Hồ Xương – David Mitchell

Tên sách: The Bone Clocks(Đồng Hồ Xương)

Tác giả: David Mitchell

Người dịch: Như Mai

Nhà xuất bản Trẻ

~oOo~

Đồng Hồ Xương”, cái tên cuốn sách khi dịch ra tiếng Việt cộng với độ dày của nó gợi lên trong tôi một sự tò mò nhất định. Tôi đã nghĩ, hẳn David Mitchell muốn gửi gắm một thông điệp gì đấy về thời gian hay về nhân chủng học nhưng tôi đã nhầm to!

Đồng hồ Xương” khá hấp dẫn theo motive tập hợp nhiều truyện vừa theo lời kể của nhiều nhân vật khác nhau, có nét rất giống với “Bản đồ Mây” (Cloud Atlas) nhưng mối liên hệ giữa các truyện tạo thành một bản hoàn chỉnh thì khác hẳn: ở “Bản đồ Mây” là thời gian, còn ở “Đồng hồ Xương” là nhân vật. Mỗi nhân vật là một cuộc đời, một câu chuyện khác nhau nhưng ai cũng có chút liên quan đến Holly Sykes từ thời thiếu nữ năm 1984 cho tới khi cô trở thành môt bà lão năm 2043. Cách viết này rất mạo hiểm vì không phải lúc nào cũng làm cho truyện cuốn hút, ngược lại, nó làm giảm sự tập trung của độc giả với nhân vật chính, với cốt truyện, thậm chí sẽ dễ biến truyện trở thành tạp nham nếu không phân rõ chính-phụ trong các nhân vật. Ở chương viết về nhân vật Ed Brubeck, quả là tôi có đôi chút khó chịu vì ngay trong nội dung từng phần có xen kẽ giữa thực tại và quá khứ của Ed tại chiến trường. Tuy nhiên, có lẽ lối viết này của David Mitchell đã trở thành đặc trưng sau “Bản đồ Mây” và cách xử lý từng trường đoạn của tác giả luôn có sự kết nối nhất định khiến cho bối cảnh chung không quá rời rạc. Trong từng câu chuyện, những nhân vật này thậm chí còn kết nối với các tác phẩm khác của David Mitchell nên với những độc giả quen thuộc thì có lẽ họ sẽ tìm thấy khá nhiều chi tiết được nhắc lại trong thế giới văn chương của ông.

Continue reading

Advertisements

Cloud Atlas – David Mitchell

Tác phẩm: Cloud Atlas

Tên dịch: Bản đồ Mây

Tác giả: David Mitchell

Người dịch: Nguyễn Thị Thanh Trúc

Nhà xuất bản Trẻ

~oOo~

Biết đến Cloud Atlas đã lâu nhưng cho tới đầu năm nay tôi mới có dịp đọc sách. Tôi đã nghĩ rất nhiều, tại sao lại là Cloud Atlas mà không phải bất cứ điều gì khác? Phải chăng thuật ngữ “Cloud”-Đám mây trong lưu trữ thư mục trên mạng internet đã gợi cảm hứng cho tác giả? Có lẽ là như vậy, một tập hợp các dữ liệu về lịch sử theo tiến trình thời gian được diễn đạt theo ngôn ngữ văn học để trở thành tác phẩm. Theo nhận định của bản thân tôi, Cloud Atlas không hẳn là một cuốn tiểu thuyết, thậm chí nếu gọi đó là tuyển tập truyện vừa hay tuyển tập truyện dài thì cũng chẳng ngoa. Thêm nữa, các câu chuyện này được viết theo trình tự do tác giả thiết lập, vừa liền mạch nhưng cũng vừa ngắt quãng theo dòng thời gian tạo thành một tổ hợp thú vị.

Sáu câu chuyện trong sách đề cập tới nhiều địa điểm, nhiều thời gian khác nhau. Người đọc sẽ cùng phiêu lưu với các nhân vật trong tiến trình lịch sử, từ Thái Bình Dương của thế kỷ XIX cho tới lâu đài Zedelghem năm 1931 rồi chuyển hướng sang Mỹ năm 1975, sau đó trở lại nước Anh những năm cuối của thế kỷ XX. Không dừng lại ở đó, câu chuyện thứ năm vươn sang bán đảo Triều Tiên tại tương lai, trong thế kỷ XXIII và kéo sang cả thời kỳ Sụp Đổ, hậu vận của thời kỳ Văn Minh. Tưởng chừng số phận và những tình tiết của từng truyện không hề ăn nhập với nhau bởi các nhân vật hoàn toàn khác cùng những cá tính độc lập đặc trưng của thời đại, vậy mà sợi dây mỏng manh nối liền quá khứ với hiện tại và tương lai vẫn đủ sức kết nối tất cả thành một thể hoàn chỉnh.

Continue reading

Hạt cơ bản -Michel Houellebecq

hat-co-ban

Tựa sách: Hạt cơ bản
Tác giả: Michel Houellebecq
Dịch giả : Cao Việt Dũng
NXB Đà Nẵng và Trung tâm văn hóa ngôn ngữ Đông Tây cùng Nhà sách Kiến Thức phát hành năm 2006

~oOo~

Tôi chưa bao giờ nghĩ rằng cuốn sách đầu tiên khiến tôi phải đặt bút viết về nó lại không nằm trong tủ sách của mình. Cuốn sách đầu tiên này, nó nằm trong hàng ngàn đầu sách ở thư viện thành phố, mà trong một sát na hội đủ nhân duyên, tôi đã tìm thấy được. Những thứ từ cuốn sách còn đọng lại, giờ đây đã dư sức phá tan sự lười biếng cố hữu, khiến tôi phải cầm bút, viết một cái gì về nó.

Tôi không biết gì nhiều về vật lý, vật lý lượng tử hay những thứ đại loại như vậy. Nhưng tôi biết, cuốn sách này gói ghém một sự bùng nổ, và thậm chí là hơn cả thế. Giữa những trang sách, tôi nhìn thấy các đống hoang tàn, hết đống này đến đống khác. Con người đã tạo ra nó. Michel Djerzínki, Bruno, Chiristiane, Annabelle và các nhân vật khác, mỗi người là một hạt cơ bản, tổ hợp tạo nên thế giới. Một thế giới không như ý định của họ, một thế giới vượt quá tầm kiểm soát của họ – những con người. Xã hội phương Tây trong Hạt cơ bản mệt mỏi trong chính tiến trình phát triển của bản thân nó. Quan hệ con người với con người bị xé toạc thành các rãnh nứt sâu hoắm. Những người bố, những người mẹ và con cái của họ nhìn thấy những rãnh nứt đó, càng ngày càng rộng, nhưng không sao vượt qua được, và không thể tìm ra cách để vượt qua. Sự đảo lộn các giá trị sống, các đức tin; cơn cuồng loạn của chủ nghĩa tiêu dùng, các phong trào giải phóng tình dục, cơn ác mộng của sự giải phóng cá nhân, các giá trị tự do… Một sự hỗn loạn đến cùng tận. Loài người tạo nên một vụ nổ nguyên tử lớn, bằng bản thân họ. Loài người làm nên một thế giới, ở đó, nó chuẩn bị sẵn sự hủy diệt nằm trong chính tương lai của mỗi người. Continue reading

Người truyền ký ức – Lois Lowry

the-giver

Tựa sách: Người truyền ký ức (The Giver)
Tác giả: Lois Lowry
Dịch giả: Nguyễn Quỳnh Trang
NXB Hội Nhà Văn và Nhã Nam, năm 2008 (tái bản 2014)

~oOo~

Thế nào là một cộng đồng hoàn hảo?

Lois Lowry đã mô tả trong cuốn Người truyền ký ức về một cộng đồng trật tự, khắt khe, không thừa thãi. Người dân phải sống theo quy tắc, từ lời ăn tiếng nói đến hành vi ứng xử. Thật thà là phẩm chất được đặt lên hàng đầu nhằm tránh những gian dối trong học tập, lao động. Nếu vi phạm, họ sẽ bị Phóng thích. Đổi lại, ở đó sẽ không có chiến tranh, đói nghèo, bệnh tật, thậm chí là những mất mát tang thương. Continue reading

Bốn Mùa, Trời Và Đất – Márai Sandor

 

bonmua_troivadat

Tác phẩm: “Bốn Mùa, Trời Và Đất.”
Tác giả: Márai Sandor
Dịch giả: Giáp Văn Chung.
NXB Văn học và Nhã Nam, năm 2012.

~oOo~

Tôi sống giữa trời và đất, trong tôi có một điều gì đó bất tử và thần thánh, nhưng thỉnh thoảng tôi vẫn đưa tay ngoáy mũi nếu có một mình trong phòng, tâm hồn tôi đủ chỗ chứa tất cả sự thông thái của Ấn Độ, nhưng có lần tôi đã choảng nhau với một gã say rượu trong quán cà phê,…

Thật khó để đánh giá về quyển tản văn “Bốn Mùa, Trời Và Đất” của Márai Sandor theo cách thông thường. Vì về cơ bản, nó không có cốt truyện; về nội dung, nó là dòng thác lũ của chiêm nghiệm và suy tư và hoài niệm và liên tưởng và bình phẩm. Nó mô tả cuộc sống đời thường cũng như đời sống nghệ thuật, nó là nhật kí dông dài đồng thời là những mẩu tin hàm súc, là nỗi trăn trở riêng tư song cũng là sự thật chung hiện hữu, bên trong nó đầy rẫy những ẩn ý mơ hồ nhưng toàn văn thì khúc chiết đến lạ lùng. Continue reading

Nineteen Eighty-Four (1984) – George Orwell

1984

Tác phẩm: Nineteen Eighty-Four (1984)
Tác giả: George Orwell

~oOo~

Một-Chín Tám-Tư và Cuộc Nội Chiến Tây Ban Nha

Trong một thời đại đầy dối trá – nói ra sự thật là một hành động cách mạng.

-George Orwell-

Một-Chín Tám-Tư, tác phẩm tiểu thuyết mô tả một nơi tưởng tượng, mà nơi đó cuộc sống vô cùng xấu xa, thiếu thốn, đầy sự áp bức và khủng bố. Qua nó, tác giả George Orwell [1] cảnh báo nhân loại về sự gia tăng của chủ nghĩa toàn trị, phản ảnh bối cảnh lịch sử thời đại ông sống. Xã hội trong tiểu thuyết Orwell hàm chứa nhiều kết nối với cuộc nội chiến Tây Ban Nha 1936-1939. Một xã hội hạn chế quyền tự do cá nhân để duy trì quyền lực. Khả năng thể hiện cá tính bị giới hạn nghiêm ngặt. Cả Falange [2] và Big Brother [3] kiểm soát đầu ra của thông tin, thông qua sự nhào nặn tư tưởng và quan điểm để bảo đảm lòng trung thành của người dân đối với nhà nước. Chế độ được miêu tả trong Một-Chín Tám-Tư, được lấy cảm hứng mạnh mẽ từ kinh nghiệm cá nhân của Orwell, một thành viên lữ đoàn quốc tế chống Falangist. Continue reading

La Mã sụp đổ – Jerômé Ferrari

13-la-ma-sup-do

Tác phẩm: La Mã sụp đổ – Le sermon sur la chute de Rome
Tác giả: Jerômé Ferrari
Dịch giả: Nguyễn Duy Bình
Nhà xuất bản Văn học & Nhã Nam xuất bản năm 2014

~oOo~

Tôi không đọc “La Mã Sụp Đổ” vì cái mác thắng giải Goncourt 2012 của nó. Tôi đọc chỉ vì tôi đã phải lòng, một thứ cảm giác mang dáng dấp tình yêu sét đánh với cuốn sách ngay từ câu văn đầu tiên:

Vậy là có bức ảnh này, như minh chứng của khởi đầu – như minh chứng của hồi kết, được chụp vào mùa hè năm 1918.

Chính dấu gạch nối đánh đồng “khởi đầu” với “kết thúc”, cái dấu gạch đầy ý nghĩa văn học lẫn triết học ấy đã lôi tôi đi từ khởi điểm ngạc nhiên cho đến tột cùng si mê… Continue reading