Người truyền ký ức – Lois Lowry

the-giver

Tựa sách: Người truyền ký ức (The Giver)
Tác giả: Lois Lowry
Dịch giả: Nguyễn Quỳnh Trang
NXB Hội Nhà Văn và Nhã Nam, năm 2008 (tái bản 2014)

~oOo~

Thế nào là một cộng đồng hoàn hảo?

Lois Lowry đã mô tả trong cuốn Người truyền ký ức về một cộng đồng trật tự, khắt khe, không thừa thãi. Người dân phải sống theo quy tắc, từ lời ăn tiếng nói đến hành vi ứng xử. Thật thà là phẩm chất được đặt lên hàng đầu nhằm tránh những gian dối trong học tập, lao động. Nếu vi phạm, họ sẽ bị Phóng thích. Đổi lại, ở đó sẽ không có chiến tranh, đói nghèo, bệnh tật, thậm chí là những mất mát tang thương. Continue reading

Advertisements

Bốn Mùa, Trời Và Đất – Márai Sandor

 

bonmua_troivadat

Tác phẩm: “Bốn Mùa, Trời Và Đất.”
Tác giả: Márai Sandor
Dịch giả: Giáp Văn Chung.
NXB Văn học và Nhã Nam, năm 2012.

~oOo~

Tôi sống giữa trời và đất, trong tôi có một điều gì đó bất tử và thần thánh, nhưng thỉnh thoảng tôi vẫn đưa tay ngoáy mũi nếu có một mình trong phòng, tâm hồn tôi đủ chỗ chứa tất cả sự thông thái của Ấn Độ, nhưng có lần tôi đã choảng nhau với một gã say rượu trong quán cà phê,…

Thật khó để đánh giá về quyển tản văn “Bốn Mùa, Trời Và Đất” của Márai Sandor theo cách thông thường. Vì về cơ bản, nó không có cốt truyện; về nội dung, nó là dòng thác lũ của chiêm nghiệm và suy tư và hoài niệm và liên tưởng và bình phẩm. Nó mô tả cuộc sống đời thường cũng như đời sống nghệ thuật, nó là nhật kí dông dài đồng thời là những mẩu tin hàm súc, là nỗi trăn trở riêng tư song cũng là sự thật chung hiện hữu, bên trong nó đầy rẫy những ẩn ý mơ hồ nhưng toàn văn thì khúc chiết đến lạ lùng. Continue reading

Nineteen Eighty-Four (1984) – George Orwell

1984

Tác phẩm: Nineteen Eighty-Four (1984)
Tác giả: George Orwell

~oOo~

Một-Chín Tám-Tư và Cuộc Nội Chiến Tây Ban Nha

Trong một thời đại đầy dối trá – nói ra sự thật là một hành động cách mạng.

-George Orwell-

Một-Chín Tám-Tư, tác phẩm tiểu thuyết mô tả một nơi tưởng tượng, mà nơi đó cuộc sống vô cùng xấu xa, thiếu thốn, đầy sự áp bức và khủng bố. Qua nó, tác giả George Orwell [1] cảnh báo nhân loại về sự gia tăng của chủ nghĩa toàn trị, phản ảnh bối cảnh lịch sử thời đại ông sống. Xã hội trong tiểu thuyết Orwell hàm chứa nhiều kết nối với cuộc nội chiến Tây Ban Nha 1936-1939. Một xã hội hạn chế quyền tự do cá nhân để duy trì quyền lực. Khả năng thể hiện cá tính bị giới hạn nghiêm ngặt. Cả Falange [2] và Big Brother [3] kiểm soát đầu ra của thông tin, thông qua sự nhào nặn tư tưởng và quan điểm để bảo đảm lòng trung thành của người dân đối với nhà nước. Chế độ được miêu tả trong Một-Chín Tám-Tư, được lấy cảm hứng mạnh mẽ từ kinh nghiệm cá nhân của Orwell, một thành viên lữ đoàn quốc tế chống Falangist. Continue reading

La Mã sụp đổ – Jerômé Ferrari

13-la-ma-sup-do

Tác phẩm: La Mã sụp đổ – Le sermon sur la chute de Rome
Tác giả: Jerômé Ferrari
Dịch giả: Nguyễn Duy Bình
Nhà xuất bản Văn học & Nhã Nam xuất bản năm 2014

~oOo~

Tôi không đọc “La Mã Sụp Đổ” vì cái mác thắng giải Goncourt 2012 của nó. Tôi đọc chỉ vì tôi đã phải lòng, một thứ cảm giác mang dáng dấp tình yêu sét đánh với cuốn sách ngay từ câu văn đầu tiên:

Vậy là có bức ảnh này, như minh chứng của khởi đầu – như minh chứng của hồi kết, được chụp vào mùa hè năm 1918.

Chính dấu gạch nối đánh đồng “khởi đầu” với “kết thúc”, cái dấu gạch đầy ý nghĩa văn học lẫn triết học ấy đã lôi tôi đi từ khởi điểm ngạc nhiên cho đến tột cùng si mê… Continue reading

Cân bằng mong manh – Rohinton Mistry

19-can-bang-mong-manh

Tác phẩm : Cân bằng mong manh (A fine balance)
Tác giả : Rohinton Mistry
Dịch giả : Nguyễn Kim Ngọc
NXB Trẻ 2014

~oOo~

Tôi chào đón mùa hè năm nay bằng một cuốn sách dày cả về lượng lẫn chất : Cân bằng mong manh của Rohinton Mistry. Như mọi lần, khi đọc những cuốn sách dày như vậy, tôi thường thả lỏng tinh thần để bản thân tự nhiên tiếp nhận tác phẩm.

Những câu chuyện trong Cân bằng mong manh xảy ra ở “thành phố bên bờ biển” hoặc “những ngôi làng ven sông”. Không có tên địa danh cụ thể và bạn đọc chỉ biết chúng nằm ở Ấn Độ. Đây là một dụng ý riêng của Rohinton Mistry nhằm hé lộ : bạn có thể bắt gặp những mảnh đời này ở bất kỳ nơi nào tại Ấn Độ giữa thế kỷ 20. Continue reading

Vang bóng một thời – Nguyễn Tuân

Vang bong mot thoi

Tác phẩm: Vang bóng một thời
Tác giả: Nguyễn Tuân
NXB Hội nhà văn 2014

~oOo~

Tôi đọc Nguyễn Tuân từ thủa bé, nhưng cái tôi ngày ấy chẳng mấy mặn mà với những câu văn quá mức “hàn lâm” của ông. Cho đến khi lên cấp ba, đọc lại tập “Vang bóng một thời” , dầu vẫn chưa hiểu hết ngữ nghĩa của câu từ, tôi vẫn run rẩy trước một vẻ đẹp tinh tế, quyến rũ đến mị người.

Và từ “Vang bóng một thời”, tôi đã bắt đầu yêu Nguyễn Tuân.

Lật qua mười hai truyện ngắn trong tập “Vang bóng một thời”, như thong dong bước trên một con đường trở về một thời xưa cũ, ngồi cạnh một cụ Án trong một buổi sáng mờ sương, ngắm ngọn lửa than hồng dần lụi tàn, ngắm cái kính cẩn, nghiêm trang trong nghi thức pha trà, thưởng trà. Hay là dự vào một cuộc rượu Thạch Lan Hương cầu kỳ, thanh tao. Hoặc lặng lẽ nhìn thú chơi thơ, thả thơ đầy phong nhã. Và tấm tắc trước cái nét chữ vuông vắn của người tù tài hoa. Có lúc lại rờn rợn lạnh trước ngón nghề chém treo ngành đầy ma quái. Continue reading

Hồ Quý Ly – Nguyễn Xuân Khánh

41-ho-quy-ly

Tác phẩm: Hồ Quý Ly
Tác giả: Nguyễn Xuân Khánh
NXB Phụ nữ 2006

~oOo~

Đàn ơi đàn hỡi, hề ta muốn say
Thanh trầm thanh bổng, hề ta vui tối ngày
Mỹ nữ u buồn, hề anh hùng bảng lảng
Thiên hạ đại loạn, hề biết làm chi đây

Nguyễn Xuân Khánh gọi thời đại trong tiểu thuyết của mình là “thời thiên túy”, thời mà trời say, đất say, người người đều say, người say thật kẻ say giả, nhưng họ đều đảo điên theo sự đảo điên của đất trời.

Ông vua già Trần Nghệ Tông say trong những mặc tưởng về quá khứ, thứ quá khứ mà ở đó nhà Trần còn thịnh, vua Trần thảy đều anh minh, thời của những chiến thắng lẫy lừng sử sách; ông ngà ngà trước viễn cảnh kẻ cận thần của ông – thế lực của người Quan Thái Sư ấy đang dần mạnh lên, hắn mưu mô gì, hắn suy tính chi, cho tới khi nào hắn lên tiếm ngôi? Ông mệt quá, ông già rồi mà vẫn phải uống rượu đời, vẫn phải say. Thuận Tông con ông, Duệ Tông em ông, những người ông nhường ngôi kia đứa thì trẻ nít, kẻ thì trọng dũng khinh mưu, làm sao lèo lái được con thuyền tàn tạ này qua cơn giông bão? Rồi nhà Trần sẽ đi về đâu? Continue reading