Nếu biết trăm năm là hữu hạn – Phạm Lữ Ân

neu-biet-tram-nam-la-huu-han

Tác phẩm: Nếu biết trăm năm là hữu hạn
Tác giả: Phạm Lữ Ân (bút danh của Phạm Công Luận và Đặng Nguyễn Đông Vy)
Nhà xuất bản: NXB Hội Nhà Văn, 2011

~oOo~

“Có nỗi buồn cuốn theo gió bay đâu mất rồi.”

Tôi thầm nhủ mỗi khi cầm cuốn sách lên, mỉm cười hạnh phúc.

Tôi biết đến Phạm Lữ Ân cùng những cuốn sách của họ một cách rất tình cờ, đấy là qua những miếng bánh ngọt ngào của Khai Tâm. Ngồi bên bạn uống trà, nhấm nháp những chiếc bánh nhỏ xinh và đọc sách của Phạm Lữ Ân, ấy là lúc tôi thấy cuộc đời trở nên thư thả đến lạ kỳ. Continue reading

Hạt cơ bản -Michel Houellebecq

hat-co-ban

Tựa sách: Hạt cơ bản
Tác giả: Michel Houellebecq
Dịch giả : Cao Việt Dũng
NXB Đà Nẵng và Trung tâm văn hóa ngôn ngữ Đông Tây cùng Nhà sách Kiến Thức phát hành năm 2006

~oOo~

Tôi chưa bao giờ nghĩ rằng cuốn sách đầu tiên khiến tôi phải đặt bút viết về nó lại không nằm trong tủ sách của mình. Cuốn sách đầu tiên này, nó nằm trong hàng ngàn đầu sách ở thư viện thành phố, mà trong một sát na hội đủ nhân duyên, tôi đã tìm thấy được. Những thứ từ cuốn sách còn đọng lại, giờ đây đã dư sức phá tan sự lười biếng cố hữu, khiến tôi phải cầm bút, viết một cái gì về nó.

Tôi không biết gì nhiều về vật lý, vật lý lượng tử hay những thứ đại loại như vậy. Nhưng tôi biết, cuốn sách này gói ghém một sự bùng nổ, và thậm chí là hơn cả thế. Giữa những trang sách, tôi nhìn thấy các đống hoang tàn, hết đống này đến đống khác. Con người đã tạo ra nó. Michel Djerzínki, Bruno, Chiristiane, Annabelle và các nhân vật khác, mỗi người là một hạt cơ bản, tổ hợp tạo nên thế giới. Một thế giới không như ý định của họ, một thế giới vượt quá tầm kiểm soát của họ – những con người. Xã hội phương Tây trong Hạt cơ bản mệt mỏi trong chính tiến trình phát triển của bản thân nó. Quan hệ con người với con người bị xé toạc thành các rãnh nứt sâu hoắm. Những người bố, những người mẹ và con cái của họ nhìn thấy những rãnh nứt đó, càng ngày càng rộng, nhưng không sao vượt qua được, và không thể tìm ra cách để vượt qua. Sự đảo lộn các giá trị sống, các đức tin; cơn cuồng loạn của chủ nghĩa tiêu dùng, các phong trào giải phóng tình dục, cơn ác mộng của sự giải phóng cá nhân, các giá trị tự do… Một sự hỗn loạn đến cùng tận. Loài người tạo nên một vụ nổ nguyên tử lớn, bằng bản thân họ. Loài người làm nên một thế giới, ở đó, nó chuẩn bị sẵn sự hủy diệt nằm trong chính tương lai của mỗi người. Continue reading

Người truyền ký ức – Lois Lowry

the-giver

Tựa sách: Người truyền ký ức (The Giver)
Tác giả: Lois Lowry
Dịch giả: Nguyễn Quỳnh Trang
NXB Hội Nhà Văn và Nhã Nam, năm 2008 (tái bản 2014)

~oOo~

Thế nào là một cộng đồng hoàn hảo?

Lois Lowry đã mô tả trong cuốn Người truyền ký ức về một cộng đồng trật tự, khắt khe, không thừa thãi. Người dân phải sống theo quy tắc, từ lời ăn tiếng nói đến hành vi ứng xử. Thật thà là phẩm chất được đặt lên hàng đầu nhằm tránh những gian dối trong học tập, lao động. Nếu vi phạm, họ sẽ bị Phóng thích. Đổi lại, ở đó sẽ không có chiến tranh, đói nghèo, bệnh tật, thậm chí là những mất mát tang thương. Continue reading

Bốn Mùa, Trời Và Đất – Márai Sandor

 

bonmua_troivadat

Tác phẩm: “Bốn Mùa, Trời Và Đất.”
Tác giả: Márai Sandor
Dịch giả: Giáp Văn Chung.
NXB Văn học và Nhã Nam, năm 2012.

~oOo~

Tôi sống giữa trời và đất, trong tôi có một điều gì đó bất tử và thần thánh, nhưng thỉnh thoảng tôi vẫn đưa tay ngoáy mũi nếu có một mình trong phòng, tâm hồn tôi đủ chỗ chứa tất cả sự thông thái của Ấn Độ, nhưng có lần tôi đã choảng nhau với một gã say rượu trong quán cà phê,…

Thật khó để đánh giá về quyển tản văn “Bốn Mùa, Trời Và Đất” của Márai Sandor theo cách thông thường. Vì về cơ bản, nó không có cốt truyện; về nội dung, nó là dòng thác lũ của chiêm nghiệm và suy tư và hoài niệm và liên tưởng và bình phẩm. Nó mô tả cuộc sống đời thường cũng như đời sống nghệ thuật, nó là nhật kí dông dài đồng thời là những mẩu tin hàm súc, là nỗi trăn trở riêng tư song cũng là sự thật chung hiện hữu, bên trong nó đầy rẫy những ẩn ý mơ hồ nhưng toàn văn thì khúc chiết đến lạ lùng. Continue reading

Nineteen Eighty-Four (1984) – George Orwell

1984

Tác phẩm: Nineteen Eighty-Four (1984)
Tác giả: George Orwell

~oOo~

Một-Chín Tám-Tư và Cuộc Nội Chiến Tây Ban Nha

Trong một thời đại đầy dối trá – nói ra sự thật là một hành động cách mạng.

-George Orwell-

Một-Chín Tám-Tư, tác phẩm tiểu thuyết mô tả một nơi tưởng tượng, mà nơi đó cuộc sống vô cùng xấu xa, thiếu thốn, đầy sự áp bức và khủng bố. Qua nó, tác giả George Orwell [1] cảnh báo nhân loại về sự gia tăng của chủ nghĩa toàn trị, phản ảnh bối cảnh lịch sử thời đại ông sống. Xã hội trong tiểu thuyết Orwell hàm chứa nhiều kết nối với cuộc nội chiến Tây Ban Nha 1936-1939. Một xã hội hạn chế quyền tự do cá nhân để duy trì quyền lực. Khả năng thể hiện cá tính bị giới hạn nghiêm ngặt. Cả Falange [2] và Big Brother [3] kiểm soát đầu ra của thông tin, thông qua sự nhào nặn tư tưởng và quan điểm để bảo đảm lòng trung thành của người dân đối với nhà nước. Chế độ được miêu tả trong Một-Chín Tám-Tư, được lấy cảm hứng mạnh mẽ từ kinh nghiệm cá nhân của Orwell, một thành viên lữ đoàn quốc tế chống Falangist. Continue reading

La Mã sụp đổ – Jerômé Ferrari

13-la-ma-sup-do

Tác phẩm: La Mã sụp đổ – Le sermon sur la chute de Rome
Tác giả: Jerômé Ferrari
Dịch giả: Nguyễn Duy Bình
Nhà xuất bản Văn học & Nhã Nam xuất bản năm 2014

~oOo~

Tôi không đọc “La Mã Sụp Đổ” vì cái mác thắng giải Goncourt 2012 của nó. Tôi đọc chỉ vì tôi đã phải lòng, một thứ cảm giác mang dáng dấp tình yêu sét đánh với cuốn sách ngay từ câu văn đầu tiên:

Vậy là có bức ảnh này, như minh chứng của khởi đầu – như minh chứng của hồi kết, được chụp vào mùa hè năm 1918.

Chính dấu gạch nối đánh đồng “khởi đầu” với “kết thúc”, cái dấu gạch đầy ý nghĩa văn học lẫn triết học ấy đã lôi tôi đi từ khởi điểm ngạc nhiên cho đến tột cùng si mê… Continue reading

Cân bằng mong manh – Rohinton Mistry

19-can-bang-mong-manh

Tác phẩm : Cân bằng mong manh (A fine balance)
Tác giả : Rohinton Mistry
Dịch giả : Nguyễn Kim Ngọc
NXB Trẻ 2014

~oOo~

Tôi chào đón mùa hè năm nay bằng một cuốn sách dày cả về lượng lẫn chất : Cân bằng mong manh của Rohinton Mistry. Như mọi lần, khi đọc những cuốn sách dày như vậy, tôi thường thả lỏng tinh thần để bản thân tự nhiên tiếp nhận tác phẩm.

Những câu chuyện trong Cân bằng mong manh xảy ra ở “thành phố bên bờ biển” hoặc “những ngôi làng ven sông”. Không có tên địa danh cụ thể và bạn đọc chỉ biết chúng nằm ở Ấn Độ. Đây là một dụng ý riêng của Rohinton Mistry nhằm hé lộ : bạn có thể bắt gặp những mảnh đời này ở bất kỳ nơi nào tại Ấn Độ giữa thế kỷ 20. Continue reading